Latest topics
» Vũ khúc thời gian
by Hoàng Liên Sơn Yesterday at 8:16 pm

» Virus - Covid - 19
by bounthanh sirimoungkhoune Tue Mar 31, 2020 11:13 am

» Duyên Số Gặp Ma
by bounthanh sirimoungkhoune Mon Mar 30, 2020 9:41 am

» Truyện thơ cổ tích
by bounthanh sirimoungkhoune Mon Mar 30, 2020 9:39 am

» Ca dao
by bounthanh sirimoungkhoune Mon Mar 30, 2020 9:36 am

» Đi lánh bệnh hay lánh nạn? (bài viết của dp)
by dangphuong Thu Mar 26, 2020 8:28 pm

» Nguồn dịch Vũ Hán (bài viết của dp)
by ChinhNguyen/H.N.T. Thu Mar 26, 2020 4:09 am

» Nỗi sĩ nhục... (bài viết của dp)
by dangphuong Tue Mar 24, 2020 8:48 pm

» CHINESE VIRUS (bài viết của dp)
by dangphuong Tue Mar 24, 2020 8:09 pm

» PHẬN NGƯỜI MỎNG DÒN
by hongphuc Tue Mar 24, 2020 9:55 am

» THƯƠNG NHAU HÃY TẠM XA NHAU
by hongphuc Tue Mar 24, 2020 9:52 am

» Nên chữi hay nên cám ơn Tàu? (bài viết của dp)
by quoctuan Tue Mar 17, 2020 9:54 am

» Nhiễm bệnh Vũ Hán (bài viết của dp)
by ChinhNguyen/H.N.T. Sun Mar 15, 2020 5:00 am

» Chuyện cách ly...(bài viết của dp)
by quoctuan Sat Mar 14, 2020 9:56 am

» Chuyện kỳ kỳ... (bài viết dp)
by dangphuong Tue Mar 10, 2020 2:29 am

» Bà chị quê /CN-HNT
by ChinhNguyen/H.N.T. Sun Mar 08, 2020 7:53 pm

» Con bệnh Vũ Hán (bài viết của dp)
by dangphuong Thu Mar 05, 2020 10:24 pm

» Nếu biết...Mùa Xuân
by Tú_Yên Wed Mar 04, 2020 11:17 am

» Thương_Thơ Tú_Yên phổ nhạc
by Tú_Yên Wed Mar 04, 2020 11:08 am

» Nếu mai thượng thọ/CN-HNT
by ChinhNguyen/H.N.T. Tue Mar 03, 2020 6:16 am

» Tội đồ (tản mạn dp)
by dangphuong Thu Feb 27, 2020 10:02 pm

» Không đề ...
by PC/IS Thu Feb 20, 2020 10:52 am

» Sửa sai
by ChinhNguyen/H.N.T. Tue Feb 18, 2020 5:41 pm

» Những nghi vấn quanh Vũ Hán
by dangphuong Mon Feb 17, 2020 11:28 pm

» Goc tho rieng=hoingo<>CN-HNT
by ChinhNguyen/H.N.T. Mon Feb 17, 2020 11:03 pm

» Tìm Đâu /CN-HNT
by ChinhNguyen/H.N.T. Mon Feb 17, 2020 10:58 pm

» Nói đi...- Tình thơ!
by TC Nguyễn Sat Feb 15, 2020 4:23 pm

» Virus Vũ Hán
by quoctuan Sat Feb 15, 2020 11:41 am

» Happy Valentine /CN-HNT
by ChinhNguyen/H.N.T. Wed Feb 12, 2020 8:52 pm

» Chiếc bóng mờ (thơ ĐL dp)
by ChinhNguyen/H.N.T. Sun Feb 02, 2020 6:42 am

» Ngày tháng cũng phân vân (thơ ĐL dp)
by ChinhNguyen/H.N.T. Thu Jan 30, 2020 6:25 pm

» Màu xanh biêng biếc (thơ ĐL dp)
by dangphuong Wed Jan 29, 2020 9:44 pm

» Ngày tháng qua nhanh (thơ ĐL dp)
by ChinhNguyen/H.N.T. Wed Jan 22, 2020 11:53 pm

» GÁNH ĐƯỜNG THÙNG "KÍNH MỜI"
by vancali96 Mon Jan 20, 2020 8:15 pm

» Có hai mùa Xuân/CN-HNT
by ChinhNguyen/H.N.T. Mon Jan 20, 2020 7:56 pm

» BÃI BIỂN CỬA LÒ
by ChinhNguyen/H.N.T. Mon Jan 20, 2020 7:48 pm

» Tình khúc- Nguyễn Văn Thơ
by tuyenlinh47 Sat Jan 18, 2020 10:00 am

» KHAI BÚT ĐẦU XUÂN
by dangphuong Fri Jan 17, 2020 9:06 pm

» Thăm vườn hoa
by dangphuong Mon Jan 06, 2020 3:14 am

» bài thơ vớ vẩn
by dangphuong Tue Dec 31, 2019 8:51 pm

» Trang thơ Tú_Yên (P2)
by Tú_Yên Mon Dec 23, 2019 10:51 am

» Giảm Stress bằng thơ
by Tú_Yên Mon Dec 23, 2019 10:49 am

» Lục Bát thì thầm
by Tú_Yên Mon Dec 23, 2019 10:47 am

» Mai vàng nhà Tôi
by Tú_Yên Mon Dec 23, 2019 10:44 am

» Giáng-sinh buồn/ChinhNguyen/H.N.T.
by ChinhNguyen/H.N.T. Sun Dec 22, 2019 9:58 am

» Hơn 3000 bài thơ tình Phạm Bá Chiểu
by ChinhNguyen/H.N.T. Thu Dec 12, 2019 11:31 am

» Về Trong Nỗi Nhớ
by lethi Mon Dec 09, 2019 2:32 pm

» Khoảng Cách /CN-HNT
by ChinhNguyen/H.N.T. Fri Dec 06, 2019 5:03 pm

» Lá rụng và đoá Vô-ưu/CN-HNT
by dangphuong Sat Nov 23, 2019 9:34 pm

» NỖI LÒNG MẸ CHA !
by hongphuc Thu Nov 21, 2019 3:49 pm

» CHIỀU RƠI
by hongphuc Thu Nov 21, 2019 3:47 pm

» Dòng sông đóng băng (thơ 4 câu dp)
by dangphuong Mon Nov 18, 2019 7:05 pm

» Hương thu (thơ ĐL dp)
by ChinhNguyen/H.N.T. Thu Nov 07, 2019 5:30 am

» Trang thơ ChinhNguyên/H.N.T.
by ChinhNguyen/H.N.T. Thu Nov 07, 2019 5:21 am

» LỄ CẦU CHO CÁC ĐẲNG LINH HỒN.
by hongphuc Mon Nov 04, 2019 11:02 pm

» Huyền thoại R2/ CN-H.N.T.
by ChinhNguyen/H.N.T. Thu Oct 24, 2019 11:15 pm

» ĐÔNG SANG
by hongphuc Wed Oct 23, 2019 2:49 pm

» TRỞ VỀ
by hongphuc Wed Oct 23, 2019 2:33 pm

» Tháng ngày cằn cỗi (thơ ĐL dp)
by ChinhNguyen/H.N.T. Sun Oct 20, 2019 4:38 am

» ÔI ĐÀN BÀ
by hongphuc Fri Oct 18, 2019 10:04 pm

» TÌM ĐÂU TIẾNG CẰN NHẰN...
by hongphuc Fri Oct 18, 2019 9:56 pm

» Cõi yêu ( ngũ thập liên hoàn trường họa )
by dangphuong Thu Oct 17, 2019 8:47 pm

» TRĂNG ĐÃ VỀ VỚI BIỂN
by hongphuc Wed Oct 16, 2019 9:52 am

» Vàng thu
by lethi Tue Oct 08, 2019 8:23 am

» Giận
by lethi Mon Oct 07, 2019 10:27 am

» Tình ta như biển rộng/CN-HNT
by ChinhNguyen/H.N.T. Fri Sep 27, 2019 10:29 am

» 11/9 Hủy Diệt Tháp Đôi Khai Sinh Hội Ngộ
by mèo con Sat Sep 21, 2019 6:48 pm

» Mật khúc
by mèo con Sat Sep 21, 2019 6:47 pm

» Nghịch Cảnh
by mèo con Sat Sep 21, 2019 6:46 pm

» Con đường trong mưa (thơ 4 câu dp)
by dangphuong Mon Sep 16, 2019 12:40 am

Luận Chứng Xuân Bình Ca (khuông phép chữa bịnh)

Go down

Luận Chứng Xuân Bình Ca (khuông phép chữa bịnh) Empty Luận Chứng Xuân Bình Ca (khuông phép chữa bịnh)

Bài gửi by xuân bình on Sat Feb 26, 2011 6:36 pm

Luận chứng Xuân Bình ca
(Luận Chứng: Âm Dương - Khí Huyết
Biểu Lý - Hư Thiệt - Hàn Nhiệt)


Phép chữa bịnh

Khuôn phép chữa bịnh cho người
Cao thời nén xuống, thấp thời nâng lên
Thừa ra thời bớt chớ quên
Xét thấy không đủ mau nên bỏ vào
Giúp cho lợi hòa cho vừa
Phải yên chủ - khách, phải vừa hàn - ôn
Cùng loại thời bớt mới nên
Khác thời Thầy phải lựa lần mà theo
Suy ra Khí có Thấp - Cao
Suy ra Bịnh có xa gần, Trước - Sau
Gẫm thân chứng có Trong - Ngoài
Chữa có nặng - nhẹ, cần cho phải - vừa
Cầm cân khôn thiếu, khôn thừa
Bịnh Chủ phải chữa Thuốc vừa liệu phương
Xét cho thấu lẽ Âm Dương
Lòng soi lương dũng luận cương giúp đời
Âm Dương không thể tách rời
Dẫu từ Thiên Địa không dời Phu Thê
Thực hư -biểu lý- trăm bề
Vọng - văn - vấn - thiết mới đề phương than
Gìn lòng tiền bạc đừng tham
Giàu nghèo giữ một tấm lòng cho cân
Âm dương khí huyết chủ thần
Lý thời y trị …thuốc nem cho đời
Âm Dương –Khí Huyết
Người nhiều Dương khí hay cười
Người nhiều Âm khí thường hờn giận lây
Bịnh hay cười chứng dương đây
Bịnh hay hờn dỗi loài này chứng âm
Dương là gốc của sinh tâm
Âm là gốc của tử phần biệt ly
Dương kém khó thở lạ chi
Âm kém khó hút hư suy tỏ tường
Bịnh dương cuối xuống nang đương
Bịnh âm khó ngửa mình lên bồn chồn
Dương hư khí thoát thần hồn
Âm hư huyết kém châm tay dại khờ
Khí dương dục thoát mắt mờ
Khi âm dục thoát nằm mơ qủi tà
Bịnh thuộc dương chứng phát ra
Thường mau trưởng bịnh thường là chóng an
Bịnh thuộc âm chứng chậm xoan
Thường lâu trưởng bịnh thường càng lâu yên
Dương hư da lạnh như tiền
Âm hư trong bụng nóng đêm nóng ngày
Âm ít dương nhiều xưa nay
Thì mình mẩy nóng bụng đầy chướng thân
Dương ít âm nhiều rỏ phân
Thì mình mẩy lạnh tựa ngâm nước hàn
Khí dương dư ra rõ ràng
Mồ hôi không có mình càng nóng lung
Khí âm dư ra xét cùng
Mồ hôi nhiều lắm mà mình rét băng
Bịnh dương sáng tỉnh hơn đêm
Bịnh âm đêm tỉnh nằm yên hơn ngày
Dương hư chặp tối rứt ray (khó chịu)
Âm hư buổi sáng khó rày yên thân
Âm bịnh phát ra ở xương
Dương bịnh phát khởi ở thường thịt da
Âm bịnh mùa hạ phát ra
Dương bịnh phát chứng thường là mùa đông
Chứng hàn, chứng nhiệt tương tranh
Trở đi, trở lại: nếu hành thắng nhau
Dương kém: rét trước nóng sau
Âm kém: nóng trước, rét sau tỏ tường
Khí lạnh cảm ngoài phận dương
Phát sốt: sợ lạnh dụng phương chớ nhầm
Khí lạnh cảm vào phận âm
Không sốt: sợ lạnh chớ lầm kẻo nguy
Tà khí cảm Dương phận suy
Bùng lên lửa nóng chứng say điên cuồng
Tà khí cảm Âm phận luôn
Huyết cô đọng lại hóa thành chứng tê
Người dương thịnh chứng hôn mê
Huyết ra lỗ mũi liệu bề cứu nguy
Người âm hư chứng xét suy
Khó đi tiểu tiện có khi sưng phù
* Xét thân tạng phủ người đời
Tạng Tâm chủ huyết, Can thời chủ gân
Phế thời chủ bộ da, lông
Tì thời cơ nhục, Thận thời tủy xương
* Ngũ bịnh luận chứng kỹ cương
Chứng ho thuộc Phế, Tâm thường thở ra
Hơi thở thuộc Thận người là
Tì về thuộc nuốt, Can là nói năng
* Ngũ ố: năm ghét rỏ ràng
Tâm thời ghét nóng, Can thời ghét phong
Phế thời ghét lạnh hàn đông
Tì thời ẩm ướt, Thận phòng ráo khô
* Ngũ vị : bịnh chứng nhớ cho
Tâm nóng: miệng đắng, Can: chua, ngọt: Tì
Phế: cay, nhạt: thuộc Dạ dày
Thận nóng: miệng mặn xưa nay chớ nhầm

Xét thân bịnh chứng vô cùng
Tạng Thận là gốc tiếng người nói năng
Tạng Phế là cửa tiếng tăm
Tạng Tâm là chủ biến năng nên lời
Âm Dương không thể tách rời
Dẫu từ Thiên Địa không dời Phu Thê
Thực hư -biểu lý- trăm bề
Vọng - văn - vấn - thiết mới đề phương than
Gìn lòng tiền bạc đừng tham
Giàu nghèo giữ một tấm lòng cho cân
Âm Dương khí huyết chủ thần
Đông Tây kết hợp soi lòng…. thơ trao
- Tạng tâm thận không tương giao
Quyết nghịch thành chứng tinh thần tảng đi
Bàn chân và cả bàn tay
Luôn luôn giá lạnh, thầy hay để trừ
Dạ dày mạch khỏe tốt tươi
Tạng thận đầy đủ khí ngươi vượng lên
Dạ dày lao kém sao nên
Giao cấu ắt ít vì tinh khí càn (khô)
Dạ dày hàn phát ọe khan
Nhiệt thời phát sợ thân càng khó yên
- Tạng phế chủ khí dương nhiên
Nghịch lên khí hóa chứng liền ho phong
Tạng thận chủ thủy âm phần
Dềnh lên thủy biến nước trong có đờm
Chứng đi tiểu tiện bế lung
Hoặc còn sót lại bịnh thường tạng can
Lưng và cạnh sườn đâu rang
Hư yếu ở bởi: thận, can đây rồi
Cốt xương đau nhức rim người
Là âm tạng thận đến thời kém suy
* Mọi chúng bịnh khỏi xưa nay
Gốc ở tạng thận sinh rày do tâm
- Mừng giận không tiết độ chi
Thọ thương ngũ tạng chúng di âm phần
- Mọi chứng bịnh sởi rỏ phân
Huyết thịnh khí mạnh đỏ hồng phát ra (dễ phát)
- Huyết hư khí yếu xốn xa
Phát ra khó phát sắc pha trắng mờ
- Đừng cho là độc khí thừa
Nặng hay là nhẹ cũng vừa giải thanh
- Ốm rồi tiếng nói thất thanh
Bởi thận suy kém phương thành bổ hư
- Chứng đầy bụng: tì yếu hư
Tì không vận hóa khí dư nhiều đờm
- Chứng đầu ngón tay tê run
Tạng tì khí hóa không thường lưu chu
- Gần sáng đờm nhiều tì hư
Khí không vận hóa chính hư bởi tì
Biểu lý - Hàn nhiệt
Thức ăn không lọt vào tì
Ắt là có hỏa nhiều khi hỏa tà
Thức ăn lọt vào nôn ra
Ắt là không hỏa xét qua chứng hàn
Hàn tà ngoài biểu rỏ ràng
Chân lông vít lại nên làm nóng thôi
Lại mà không có mồ hôi
Xét cho kỹ lướng để rồi thuốc men
Ngũ tân phiền nóng sao quên
Thấu xương mõ ác gân bàn chân tay
Bởi hỏa tạng tâm lúc này
Hãm vào tì thổ thầy hay giải bình
Thương thực thời ghét thức ăn
Thương phong ghét gió, ghét băng thương hàn
Ngoài biểu không có tà hàn
Không thành ra chứng rét (ngược) bàn cho thông
Trong lý không hàn tà rong
Không thành ra chứng lỵ lâm đi hoài
Thương hàn tiểu tiện đi hoài ( nhiều )
Thì xem bịnh ấy ắt là được hay
Tả nhiều thời vong dương đây
Nghĩa là dương mất tận rày trong âm
Tiểu tiện mà thấy nước trong
Là bệnh không phải ở trong lý rồi
Tiểu tiện mà đi rất nhiều
Là bệnh không bởi khí loài chớ quên
Mũi thường ngạt bởi hỏa lên
Ngạt tắc là bởi phong hàn liễm vô
Không nói phế thận phải lo
Choáng váng là bởi nguyên do can tì
Năm hành thuộc thổ lạ chi
Muôn vật điều ở tạng tì hóa sanh
Bịnh bởi dương khí là phong
Bịnh bởi chứng ở âm phần là tê
Âm dương đều bịnh ủ ê
Châu thân phải chứng phong tê rành rành
Nhức đau hàn khí hoành hành
Có hàn mới có nhức đau hẩy hừng
Thận hư tân dịch kiệt lung
Đại tiện sanh táo thủy chung tỏ tường
Khí tuyệt lìa nhau âm dương
Tiết ra thở thịt xuất thường mồ hôi
Mồ hôi “tuyệt hãn bồi hồi”
Buổi sáng ắt thịnh buổi chiều ắt thăng (chết )
Buổi chiều xét thấy sưởi tăm
Sáng sau ắt phải hồn thăng cõi ngoài
Mùa xuân phong tà cảm hoài
Chứng sau mùa hạ đi cầu cả cơn
Mùa hạ thử tà cảm luôn
Thu sanh sốt rét và thường chứng ho
Mùa thu thấp tà cảm vô
Thời mùa đông phải ho đàm co dây
Đông cảm hàn tà sao đây !
Mùa xuân phát chứng loài này bịnh ôn
Mùa hạ cảm thử châu thân
Mồ hôi không có thu phong rét (ngược) nhiều
Hè hay tiết tả khó tiêu
Vì thân luận chứng thường kêu : trúng hàn
Đàn bà sanh nỡ nguyệt kinh
Chân âm hao tổn nhiều hơn kẻ thường
Sau sanh nhiều chứng đau lưng
Hai chân nhức mỏi thuốc phường cứu âm
Người mà trước quý ấm thân
Ngày sau hèn hạ chứng phần “thoát danh”
Người mà trước giàu tiếng tăm
Ngày sau nghèo túng chứng năng “thất tình”
Thủy Hỏa
Xét người ít tuổi bịnh tình
Đa số có hỏa trong mình lưu chu
Xét người già cả ốm đau
Chỉ sợ không hỏa trước sau tỏ tường
Tuổi trẻ dương khí thịnh trên
Mới ưa hành động lập nên cuộc đời
Già dương khí dưới suy đồi
Mới ưa nằm rủ, ưa ngồi một nơi
Thầy hay tiếng để cho đời
Phải dẹp hỏa xuống bịnh người trẻ trung
Những người già cả lao lung
Bồi bổ cho hỏa cứu dương phần nhiều
Thủy âm gốc tạng thận người
Ngọn ngành tạng phế muôn đời không sai
Trong thủy tìm thấy hỏa khai
Vô cùng sáng tỏ quý thay không ngừng
Trong hỏa tìm thấy thủy dưng
Nước nguồn không cạn triệu trưng báu lòng
Hư thực
Hư hỏa bốc lên ròng ròng
Vì không có thủy cân đồng hỏa nay
Nếu muốn phạt hỏa rong đi
Mong tìm lại thủy ắt thì lầm to
Chắc gì được thủy cân đo
Hỏa cũng mất nốt phải dò kẻo nguy
Âm dương đều bại lúc này
Thầy hay xuất thế nghĩ suy cứu người
Phép chữa chứng bịnh yếu hư
Bổ chỗ thiếu thốn chỗ thừa đừng công
Thuốc hàn không mát bệnh nhân
Trách chỗ không thủy để phòng thuốc men
Thuốc nhiệt không nóng sao quên
Trách chỗ không hỏa mau nên trị tòng (tòng trị )
Thủy suy hỏa yếu rỏ chân
Chỉ thêm chân thủy để hòng : dẹp dương
Hoặc thêm chân hỏa: tiêu âm
Dựa theo mà chữa hiệu công vô cùng
Phong táo trong người lao lung
Khi chữa được hỏa an cùng táo phong
Biết được chi tiết bệnh nhân
(kết hợp y học hiên đại)
Chữa về căn bản không lầm một ai
Chứng phong chữa huyết đầu tay
Huyết đã hành khỏi sẽ bài : diệt phong
Chữa phong nên tán : bài phong
Chữa hàn nên thuốc: ấm ôn mới tài
Chữa thấp : lợi tiểu đại tài
Hạ tiêu ôn bổ thấp hàn chớ quên
Tháy nhiệt : lợi tiểu tiện nên
Nhiệt thắng thời sũng, hàn lên thời phù
Sũng là chứng thực phải trừ
Phù là bịnh chứng lao hư quá rồi
Nhiệt công hại đêm phế ngôi
Khí không tiết độ nên người sũng căn
Hàn công hại đến huyết năng
Hàn ngừng chân huyết , cơ năng sinh phù
Mới đau phân bịnh trong ngoài
Đau lâu thì chắc thuộc loài yếu hư
Bốn mùa Vị khí : làm đầu
Thương hàn nguy kịch mạch dời : Xung Dương
Bịnh âm phải chữa về dương
Bịnh dương phải chữa âm phương bảo toàn
Yếu hư không nên trừ đàm
Già nua quý hỏa không làm giáng nhanh
Chứng khát thêm huyết rành rành
Huyết là tân dịch khát hành huyết hư
Muôn bịnh chứng uất phần nhiều
Vậy nên chữa bịnh uất điều hòa đi
Phát tán ngoài biểu sợ chi
Các vị thuốc nhiệt cứ thì dụng công
Công ở trong lý thành công
Các vị hàn mát cứ công ngại gì
Bịnh đau thực quá công ngay
Lại công thật mạnh khí nay sạch tà
Người hư yếu quá bổ đa
Nếu không đại bổ khí tà khó tiêu
Chữa phong dùng thuốc tán tiêu
Vị thuốc ráo quá để tiêu chớ dùng
Thanh chứng thử tà sao quên
Các vị thuốc hạ không nên dụng thường
Sản hậu kiêng thuốc hàn lương
Trệ hạ kiêng vị bế phương giải bày
Chứng tả vì nhiệt lâu nay
Vị thuốc ráo quá thầy hay cấm xài
Thương hàn người sốt sao đây
Vị thuốc quá mát chứng này không ưa
- Dùng thuốc phát tán dây dưa
Mồ hôi không có là vì âm hư
Âm hư không đạt ra ngoài
Người ta chỉ biết ấy loài thuộc dương
Thăng dương cứ thể dụng phương
Hòng mong giải biểu mà không xét cùng
Mồ hôi sinh ở âm cung
Chân âm phải giúp tận cùng mới ra
- Nóng trong dụng dược giải hòa
Mà không giải được hỏa tà không lui
Chân âm hao kém yếu hư
Người ta chỉ biết thuốc trừ hàn lương
Có thể chữa được nóng lung
Mà không biết phải giúp cùng chân âm
Chân thủy phải cứu trăm phần
Mới mong dẹp hỏa mới hòng hỏa lui
Vì bịnh thành chứng đàm nhiều
Chứ không phải lẽ vì đàm sanh đau
Chớ nên chữa bịnh xét mau
Không nên công phạt lắm sau nhớ lòng
Ôn tì, mạnh thận đắc phòng
Đàm tự nhiên khỏi châu thân an hòa
Đàm là tân dịch biến ra
Ví như trời chuyển sương mù hóa nên
Vậy người hư yếu không nên
Công phạt cho hết chất đàm uổng thay
Đó là ý chính rất hay
Nước không chảy ngược chỉ vì gió lên
Đàm không đi ngược lên trên
Chỉ vì khí dẫn đàm lên ngược dòng
Phong: thắng động thời dật cong
Nhiệt: hâm hấy đỏ thẳng lên thời nề
Hàn : đầy thắng lên phù nề
Táo : lên thẳng biểu bốn bề héo khô
Thấp : lên tiết tả không tiêu
Chứng đau bạo bịnh không điều chứng âm
Chứng đau ốm lâu khổ thân
Không phải dương chứng rỏ phân để trừ
Đi tả dữ dội khốn người
Không phải âm bịnh nhớ lời thầy răng
Đi tả đã lâu nay chăng
Không phải dương bịnh thuốc men cầm lần
Thổ : hại chân khí hao dần
Tả : hại chân huyết chớ lầm mà nguy
Chân tay lạnh ngắt khí hư
Nếu mà phát sốt huyết hư rỏ ràng
Khí huyết đều hư chứng bàn
Chân tay lạnh ngắt mình làm sốt lên
- Đã ra mồ hôi liên miên
Mà mình quá sốt nóng đêm nóng ngày
Ắt là phải chết đến tay
Vì âm đã thoát quý thầy phải buông
- Dùng thuốc bồi bổ dụng phương
Nên tưởng trước nặng sau nương nhẹ nhà
- Dùng thuốc công phạt an toàn
Trước tưởng vừa phải sau càng mạnh công
Người mập thiếu thốn ở trong
Ngoài tuy đầy đủ bên trong thiếu rồi
Huyết tuy đầy đủ- khí hư
Thì thân thể phát thịt dư ra ngoài
Khí tuy đầy đủ - huyết hư
Thời thân thể dễ sanh tư gầy cồm
Người béo (mập) phần nhiều chết non
Người ốm đại thể lại thường sống lâu
Cũng vì lẽ của đất trời
Dương sinh âm sát hai ngôi rành rành
Đời nay thầy thuốc thường hành
Chỉ biết Tà khí có hình vậy thôi
Chẳng xét bịnh lý cao sâu
Không biết Nguyên khí vô hình tự nhiên
Xem bịnh nguyên khí trước tiên
Mới đến bịnh chứng luân phiên luận bài
Chứng suy thoát rỏ ra ngoài
Mới bàn thuốc bổ e rày khó đua
Âm hư khó bổ nội mùa
Đã lâu tích tụ dây dưa khó trừ
Bổ mà không thấy hiệu thâu
Phần nhiều chứng thực nghiệm thu công thành
Công mà không thấy công danh
Chứng hư đa số đành rành bổ hư
Tà hư mà mạch cùng hư
Bổ chính để chữa gốc trừ chứng trên
Tà thực mạch thực sao quên
Công Tà để chữa ngọn ngành mới hay
Dùng thuốc bồi bổ lâu nay
Mà bịnh không thấy tăng : rày đã thiên
Dùng thuốc công phạt triền miên
Mà bịnh không thấy giảm: thời tức tăng
Người xưa thường nói nhau rằng:
“Âm hư khó bổ, tích lâu khó trừ”
Chứng tích ở người yếu hư
Dùng tiêu làm bổ cho người mới đau
Đau lâu dùng bổ làm tiêu
Còn như nếu bịnh âm hư bấy chầy
Nhà bịnh tin tưởng ở thầy
Thầy không thể chữa bịnh này khỏi ngay
Báo cho thân chủ bịnh hay
Vì công phu bổ chân âm từ từ
Không chóng không thể khoe tài
Nhuần thuốc dương dược giúp ngay Vị Tì
Vì bổ chân huyết xưa nay
Thu công bằng thuốc bổ Tì Vị trên
Muốn xét đến bịnh sao quên
Vị khí chuẩn gốc chữa nên làm đầu
Vị khí không tổn thành châu
Tì Vị đã bại thuốc thôi khó lòng
Xem mạch tạng phủ đích phòng
Còn như xét chứng khó lòng (hòng) xát minh
Vì nhiều giải tượng đinh ninh
Tựa như cùng loại phẩm bình chủ quan
Huyết kém da thịt khô khan
Khí kém bất dụng khắp bàn chân tay
( không cử động được: bất dụng )
Huyết suy hình thể gầy ngay
Huyết bại hình thể bại ngay cấp kỳ
Vì thế hết thảy hình hài
Chỗ nào hao kém rỏ loài huyết hao
Đại trường có huyết nhuận tươi
Không huyết thời táo muôn người giống nhau
Huyết dư hay giận càu nhàu
Huyết kém hay sợ trước sau tỏ tường
Đau nhức hại đến khí dương
Phù sũng hại đến huyết phường dịch âm
Huyết ra nhiều lắm can (khô) thân
Thì người không có mồ hôi giọt nào
Người ra mồ hôi tuông trào
Thì người không có huyết đào tắc khô
Khí thoát thời mắt lu mờ
Huyết thoát da trắng bạc mà không quang
Xét thân bá chứng: thương hàn
Thời khí thịnh quá người càng mát râm
Thương thử: tiêm nhiễm vào thân
Thời khí hư quá châu thân nóng nhừ
Khí không đầy đủ trong người
Thời nước tiểu tiện trong người biến an
Biến là sắc trắng ra vàng
Hết thảy khí hóa yếu càng hư suy
Tạng phế không tiết độ chi
Không điều đường tiểu đôi khi hóa vàng
Không biết hể thấy tiểu vàng
Thời cho trong nóng mà dùng thuốc thanh
Như thế hỏa suy đã đành
Khí thành hư yếu, tiểu thành bế lung
Hãy mau tĩnh ngộ mà dùng
Phải thêm chân hỏa dẫn đường phế kinh
Ngõ mong bộ phận giao thông
Trật tự cai trị an phòng trước sau
Chứng cuống họng ráo, cổ đau
Là dưới thủy kém hỏa tà hư lên
* Bàn về hư, thiệt sao quên
Khí tuy đầy đủ bên trong mà hàn
-Như mùa đông rét dữ lan (tràng)
Dù ngoài hàn lắm trong càng nhiệt công
-Khí tuy hư yếu ở trong
Mà là vẫn nhiệt như hè nắng gieo
-Dù ở ngoài nóng bao nhiêu
Mà trong vẫn lạnh rỏ điều thực hư
Vì thế không thể hình như:
Thấy nhiệt bảo nhiệt, hàn ư bảo hàn
Mà phải xét gốc nhiệt hàn
Thế nào là nhiệt là hàn luận cương
Ví như (chứng) âm thịnh cách dương
Bên trong lạnh ngắt mà ngoài nóng lung
Xét thân bịnh chứng dữ hung
Hàn lương thuốc ấy nếu dùng chết oan
Mau đem thí nghiệm để bàn
Nước lạnh cho uống chứng hàn chẳng ưa
Uống rồi nôn ọe có thừa
Điều nên phải chữa chứng vừa thuốc ôn
Phải xem lưỡi mới bão tồn
Lưỡi không nhô nhám lại còn dịch tâm
Mới cho hàn chứng trăm phần
Nếu lưỡi có nhám có tân: trong hàn
Trắng: nhuận, rốn: nhiệt, bụng: hàn
Lưỡi đen thâm sắc chứng hàn quá trong
Ngoài nhiệt, nội: hàn: tiểu trong
Còn chứng dương thịnh cách âm: đễ bàn
Tức trong nhiệt mà ngoài hàn
Xem qua dương chứng tựa làm như âm
Nếu dùng thuốc ôn quá lầm
Nước ngọt cho uống dương phần: tắc ưa
Lại đem tiểu tiện phân chia
Nếu đỏ: rốn nhiệt, hoặc là khí suy
Lưỡi ráo nhám: nhiệt dạ dày
Lưỡi đen miệng ráo, bịnh này nặng thôi
Thận thủy khắc tâm hỏa rồi
Lại xem miệng ráo, không còn dịch tân
Đó là nội nhiệt trăm phần
Gẫm thân hàn nhiệt xét phân đủ đầy
- Người bệnh rất thực sao đây!
Mà có hình dạng như là yếu hư
Nếu bổ lầm ắt khó chơi
Thời thêm bịnh trạng cho người chứng trên
- Người rất hư yếu sao nên
Mà có hình dạng như là khỏe thân
Nếu công phạt lầm khốn thân
Thời chứng bịnh ấy tắc phần chết oan
Đời nay nhiều chứng hư hàn
Mà ít thực chứng luận bàn cho thông
Vì thế thật hàn bệnh nhân
Mà nay giả nhiệt khốn thân rất nhiều
Thật nhiệt giả hàn ít thôi
Vị hư sợ rét, tì thời sốt lên
Ở dưới hư yếu gây nên
Thời chân tay lạnh, ở trên choáng mờ
Nhức đầu trên thực sờ sờ
Váng đầu là ở bến bờ trên hư
Bịnh Vị nhiều chứng thực dư
Bệnh Tì nhiều chứng lao hư rõ ràng
Chứng hư hai má đỏ xoan
Âm hư ở dưới dương tràn lên trên
Gò má trái thuộc tạng can
Bên phải tạng phế chủ toàn hậu thiên
Hậu thiên dương khí trang nhiên
Xem trong sắc diện tự nhiên con người
Nói qua chứng bịnh ung thư
Thầy tôi chính luận cao sâu bịnh này
Để sau đời khỏi lầm tay
Cứu trong bịnh chứng hiểm nguy vô cùng
Bịnh có hình phát dị dung
Mà không đau đớn xếp cùng chứng dương
Bịnh vô hình phát khó đương
Mà gây đau đớn xếp phường chứng âm
“ Câu trên phép chữa ung thư
“Nội kinh có nói rỏ như thế này
“Dương chủ về hình xưa nay
“Âm chủ đau nhức không ngoài ý trên
Chứng dương thời cứ cứu dương
Chứng âm thời cứ cứu âm bảo toàn
Âm dương ẩn dấu thâm tàn
Điều hòa về chỗ an nhàn châu thân
Thầy hay chữa về tạng tâm
Không cứ gì phải thuốc thang nhiệt hoài
Chữa thận không cứ hàn loài
Chỉ thêm dương khí cho vào tạng tâm
Bệnh hàn tự khỏi an thân
Mạnh âm tạng thận nhiệt phần tự lai
Nguyên khí mạnh ở trong người
Mà nay thụ bịnh trục tà khó chi
Trái lại người đã hư suy
Bổ hư không bổ hòng chi đuổi tà !
Thương phong không một ai ra
Điều phải ghê rét xốn xa trong lòng
Thương hàn lạnh thấu châu thân
Không ai không sợ ngọn phong xé đời
Tóm trong bịnh chứng con người
Dụng cương căn cứ vào điều Thực Hư
Bấy nhiêu lời để đời sau
Nếu đâu chưa thấu xin người ý hay
Đầu đông bấc nổi rong mây
Bình Xuân góp mạch đông y mấy lời

Hóa Lạc /PC /BĐ
1/10/âl /Ất Sửu
12/11/1986
2/12/âl /Bính Dần
1/1/1987

Lẽ ra đễ cho dễ phân biệt từng nhóm;… Âm dương, biểu lý, hư thiệt ...
Bởi lẽ trong âm vốn dĩ có dương, trong dương vốn dĩ có âm…
Gắng kết với nhau tuy hai mà một làm một đường biểu diễn liên tục
Không thể tách rời như ở gốc độ lý luận nhận biết sơ cấp
Quý thầy xem qua xin thứ lỗi cho
Và cứ coi như có hứng thú
Hẳn tường sẽ thấy thú vị góp thêm phần lý luận cho sáng tỏ hơn
TP. HCM
21/2/2011 Nguyễn Xuân Bình

xuân bình
xuân bình

Tổng số bài gửi : 609
Join date : 27/10/2010
Age : 72
Đến từ : tp hcm

http://canhxuan.wordpress.com

Về Đầu Trang Go down

Về Đầu Trang


 
Permissions in this forum:
Bạn không có quyền trả lời bài viết